Het aroma van whisky met water verandert door het water: LIXIL test het met whisky

Hoe hoger de alkaliteit van het water, hoe meer van het uitbundige aroma blijft

LIXIL is een Japans bedrijf dat producten voor watertoepassingen maakt, zoals waterzuiveraars. Het presenteerde het onderzoek in augustus 2026 op de 73e jaarvergadering van de Japanse Vereniging voor Voedingswetenschap en -technologie in Sendai. Het onderzoek richtte zich op de “alkaliteit” van water. Dat is een maat voor het vermogen van bicarbonaten en andere stoffen in water om zuren te neutraliseren, en het geeft aan hoe sterk het water zijn pH stabiel probeert te houden. Al in 2024 maakte het bedrijf bekend dat alkaliteit de smaak van groene thee, zwarte thee en koffie sterk beïnvloedt. Dit keer werd in de handel verkrijgbare whisky aangelengd met water dat op vier alkaliteitsniveaus (0, 50, 100 en 300 mg/L) was ingesteld, en werden 76 aromastoffen geanalyseerd. Daaruit bleek dat een stof genaamd diethylacetal, die zorgt voor een uitbundig, fruitig aroma, in grotere hoeveelheden werd aangetroffen naarmate het water waarmee werd aangelengd een hogere alkaliteit had.

Hoe de aromastoffen worden beschermd

Om dit mechanisme te bevestigen voegde het onderzoeksteam gemerkt diethylacetal toe aan whisky en maakte er aangelengde drankjes van. In water met een lage alkaliteit reageerde deze stof met het water en werd ze gemakkelijk afgebroken. In water met een hoge alkaliteit werd de afbraak juist geremd. Dit soort afbraak verloopt naar verluidt vooral onder licht zure omstandigheden, en whisky die met water van hoge alkaliteit was aangelengd, had inderdaad ook een hogere pH. Het water voorkomt dus dat de pH daalt, en daardoor blijven de eigen aromastoffen van de whisky behouden, zo wordt aangenomen.

Dezelfde fles smaakt anders door het kraanwater van een stad

Bovendien voerde het team dezelfde test uit met kraanwater uit drie Japanse steden met verschillende alkaliteit: Fukuoka (20 mg/L), Osaka (45 mg/L) en Tokio (80 mg/L). Het water uit steden met een hogere alkaliteit bleek doorgaans meer diethylacetal op te leveren. Dezelfde whisky kan dus anders ruiken, afhankelijk van het water waarmee hij wordt aangelengd.

Ook in Europa verschilt de samenstelling van kraanwater sterk van regio tot regio. Wie thuis graag whisky met water drinkt, kan dezelfde whisky eens vergelijken met kraanwater en met water uit een fles. Staat op het etiket van een mineraalwater de hoeveelheid bicarbonaat (HCO3) vermeld, dan geeft dat een indicatie van de alkaliteit. In Japan wordt soms ook shochu of sake met water aangelengd, maar dit onderzoek betrof alleen whisky, dus het is nog niet bekend of hetzelfde effect bij andere dranken optreedt. Een paar glazen naast elkaar zetten en met je eigen neus controleren is ook gewoon leuk.